Woudsend, Fryslân

't Lam

Foto van 't Lam, Woudsend, Harmannus Noot (26-3-2016) | Database Nederlandse molens
© Harmannus Noot (26-3-2016)

NederlandsEnglishFrançaisDeutschEspanõlPortuguesePусский简体中文

't Lam

1742 (circa)
Stellingmolen
Achtkante molen
Koren- en pelmolen
Molestrjitte 4
8551 NZ Woudsend
X: 171111 Y: 550736
N 52.943432 O 5.626875
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt
Toon deze molen in Google Streetview
Fryslân
Súdwest-Fryslân
Woudsend
Gemeente Woudsend, sectie A, nr. 2228
Gemeente Súdwest Fryslân
Maalvaardig
Ja
Het malen van graan en het pellen van gerst op professionele basis

Groot

Cees Nootenboom en anderen
0514-591659

Molen: zaterdag 10.00 - 17.00 uur en op afspraak
Winkel: woensdag 13.00 -17.00 uur; donderdag, vrijdag en zaterdag 10.00 - 17.00 uur.
Meelverkoop.

Fietsroute in de buurt van 't Lam via fietsnetwerk.nl
163
03295
 
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

't Lam

Constructie

Constructie

Houten achtkant, gedekt met riet, op stenen onderbouw

Gedekt met riet

20,00 / 20,15 m.
Oud-Hollands

Op deze molen is nooit een wiekverbetering toegepast.

Roeden etc.

Kantel uw mobiel om de tabellen helemaal te zien

Kruiwerk etc.

Neutenkruiwerk met 16 neuten; kruihaspel
Vlaamse vang mét stut; vangbalk met duim; vangstok

Twee koppel 16der blauwe stenen, één pelsteen, twee builen, mengketel, pletter, sleepluiwerk (voormalig kammenluiwerk)

Bovenwiel 53 kammen
Bovenbonkelaar 26 kammen, steek 13,1 cm.
Spoorwiel 91 kammen
Steenschijflopen maalwerk 30 en 28 staven, steek 8,6 cm.
Steenschijfloop pelwerk 21 staven
Overbrengingsverhouding maalwerk 1 : 6,18 / 1 : 6,62
Overbrengingsverhouding pelwerk 1 : 8,83

van de stelling: 5,10 m.

Geschilderd naambord op het onderachtkant met daarop een lam. (Grappig is, dat men zomer en winter deze afbeelding wisselt). 

't Lam

Verwijzingen

't Lam

Geschiedenis

Geschiedenis

Deze molen wordt reeds in 1698 vermeld: Dirck Tjebbes koopt dan 'een seker houten huis en gortmolen tot Woudsend'. Evenwel gaat het daarbij niet om de huidige molen: die moet van ca. 1742 dateren. Dendrochronologisch onderzoek (onderzoek naar de leeftijd van het toegepaste hout) stelt dat de bomen waarvan het grenen achtkant is gemaakt, in 1739/40 moeten zijn gekapt.
 
Op 12 juli 1775 verscheen in de Leeuwarder Courant een advertentie, dat de reparatiewerkzaamheden aan de korenmolen te Woudsend werden aanbesteed.

In januari 1837 beveelt M.A. Tromp zich aan als nieuwe eigenaar. In 1839 vindt er een finale toewijzing plaats (wegens verandering van bedrijf) van: een bijna geheel verbeterde rog-, tarwe-, pel-, mout- en mostaardmolen, het Lam genaamd, in gebruik bij de eigenaar M.A. Tromp’. Geboden wordt ƒ 4200,25.
Per 1 mei 1839 wordt te huur aangeboden: "een koorn-, pel-, mout- en mostaardmolen, het Lam genaamd, eigen aan M.A. Tromp". In 1840 vindt er opnieuw een finale veiling plaats van: eenen rogge-, tarwe-, pel- en mostaardmolen, het Lam genaamd, met vier paar stenen, zijnde hoog op stelling 6 el en 2 palm en hebbende eene vlugt van 23 el en 5 palm. Geboden ƒ 2600,--.
In 1848 vindt er weer een verkoop plaats: geboden is ƒ 2525,--. In 1849 gekocht door Carl Johan Albert Siegert voor ƒ 4500,-- van Wietse Hettema: 'een rogge-, tarwe-, pel- en mosterdmolen met de annex huizinge, groot twee roeden en 40 ellen'.
In 1870 vindt er een finale toewijzing plaats van: 'een rogge-, tarwe-, pel- en mostardmolen, het Lam genaamd; toebehorende tot de nalatenschap van wijlen C.J.W.Siegert'. Geboden ƒ 2526,--. Carl Albert droeg het bedrijf over aan zijn zoon Carl Ernst Hugo Siegert, die in 1915 de molen overdroeg aan zijn zoon Foeke Siegert. In 1935 ging het bedrijf naar zijn zoon Carl Ernst Hugo.

In 1915 brak één van de houten roeden. Dit was aanleiding om nieuwe roeden te bestellen en ook de bovenas te vervangen. Deze tweedehands as was waarschijnlijk afkomstig van de in 1914 door brand verwoeste graan- en specerijmolen 'Windlust', van het Zomerrak te Sneek. De nieuwe Potroeden werden gestoken door Jan Piers Oly uit Sneek. Aan te nemen is, dat hij ook de bovenas stak. Vermoedelijk deed hij dit met gemengde gevoelens: hij was namelijk de bouwer van de verbrande molen geweest!

De molen heeft in de periode 1940/45 nog dienst gedaan, al was in 1943 duidelijk dat de stelling slecht werd. Tot 1959 bleef de molen in de fam. Siegert, in dat jaar kocht Bauke Lyklema de molen. Die laatste verkocht de molen al in 1960 voor ƒ 4500,-- aan de gemeente.

Restauraties vonden plaats in 1948 en 1970/71, waarbij resp. een nieuwe stelling en gevlucht werd aangebracht. In 1992/93 reparaties aan kap, tafelementen, staartbalk, een voeghout, lange spruit en de penbalk, tevens werd een tweede koppel (gebruikte) stenen geplaatst. De molen was tot die tijd uitgerust met een koppel 16der blauwe stenen met een zwaaischerpsel van negentig kerven. Het werk werd uitgevoerd door Hiemstra uit Tzummarum, kosten ƒ 288.300,--. De ingebruikname was op 11 september 1993.

In 1999 werd de gemeente Wymbritseradiel voor ƒ 235.000,-- eigenaar van de naast de molen staande molenaarswoning en liet deze aan de buitenzijde in de oorspronkelijke staat terugbrengen. Binnen werd een moleninformatiecentrum ingericht, dat op 23 september 2000 werd geopend. Op 11 november 2000 werd er voor het eerst in jaren weer gepeld.

De onderbouw werd in 2007 verfvrij gemaakt en opnieuw gevoegd; later werd dit opnieuw gewit. In 2010 is divers onderhoud uitgevoerd, zoals een bredere bordopzet van het wiekenkruis (vooral belangrijk vanwege het pellen). Begin 2012 een nieuwe koningspil, kruihaspel en opknappen van het schijfloop van het koppel tarwestenen.

In maart 2018 werden de 47 jaar oude gelaste roeden gestreken. Deze zijn enige tijd daarna vervangen door nieuwe geklonken roeden, geheel naar model-Pot.

Een opvallend constructiedetail: bij deze molen ligt de lange spruit onder de voeghouten halfhouts ingekeept. Bovenop de voeghouten zijn zware houten platen met bouten bevestigd. Ook de lange spruit is op deze manier verstevigd. Deze opmerkelijke (en technisch bepaald weinig gelukkige) constructie is hier en daar in Friesland te vinden, maar dan overwegend bij kleine molens.


't Lam

Aanvullingen

Aanvullingen

Jan Hofstra, Ouderdom molens blijkt door jaarringenonderzoek anders dan gedacht, in: De Nieuwe Molenwereld 1 (juni 2018), pp. 55-60.
Willem Roose, Multi-functionele molenaar Cees Notenboom, in: Molenwereld  7/8 (juli-aug. 2001) pp. 190 - 194.

't Lam

Historische foto's

Historische foto's

Eertijds naar molendatabase.nl ingezonden historische foto’s van deze molen.
Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

't Lam

Actuele foto's

't Lam, Woudsend, De molen gezien vanuit de Molestrjitte.  Teake Visser (29-3-2014). | Database Nederlandse molens
© De molen gezien vanuit de Molestrjitte.
Teake Visser (29-3-2014).
't Lam, Woudsend, Eddy Blenke (10-7-2009). | Database Nederlandse molens
© Eddy Blenke (10-7-2009).
't Lam, Woudsend, Abel van Loenen (26-8-2020) | Database Nederlandse molens
© Abel van Loenen (26-8-2020)
't Lam, Woudsend, Eddy Blenke (10-7-2009) | Database Nederlandse molens
© Eddy Blenke (10-7-2009)
't Lam, Woudsend, Harmannus Noot (26-3-2016) | Database Nederlandse molens
© Harmannus Noot (26-3-2016)
't Lam, Woudsend, Harmannus Noot (27-9-2008) | Database Nederlandse molens
© Harmannus Noot (27-9-2008)
't Lam, Woudsend, Harmannus Noot (27-9-2008)Vlaamse vang mét stut.  | Database Nederlandse molens
© Harmannus Noot (27-9-2008)
Vlaamse vang mét stut.
't Lam, Woudsend, Harmannus Noot (27-9-2008)  | Database Nederlandse molens
© Harmannus Noot (27-9-2008)
't Lam, Woudsend, Marcel van Nies (12-9-2020) | Database Nederlandse molens
© Marcel van Nies (12-9-2020)
't Lam, Woudsend, Marcel van Nies (12-9-2020) | Database Nederlandse molens
© Marcel van Nies (12-9-2020)
't Lam, Woudsend, Marcel van Nies (12-9-2020) | Database Nederlandse molens
© Marcel van Nies (12-9-2020)
't Lam, Woudsend, Marcel van Nies (12-9-2020) | Database Nederlandse molens
© Marcel van Nies (12-9-2020)
't Lam, Woudsend, Marcel van Nies (12-9-2020) | Database Nederlandse molens
© Marcel van Nies (12-9-2020)
't Lam, Woudsend, Marcel van Nies (12-9-2020) | Database Nederlandse molens
© Marcel van Nies (12-9-2020)
't Lam, Woudsend, Marcel van Nies (12-9-2020) | Database Nederlandse molens
© Marcel van Nies (12-9-2020)
 

Draag zelf bij

    Tekst  
Stuur ons uw teksten over deze molen
  |   Stuur ons uw teksten over de motor in deze molen (indien van toepassing)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om teksten in te sturen.
   
    Foto's  
Stuur uw foto's van deze molen (ook eventuele motor)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om foto's in te sturen.