Leiden, Zuid-Holland

Maredijkmolen / De Maredijker

Foto van Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Bjorn Jannink (4-4-2022)De molen in restauratie. | Database Nederlandse molens
© Bjorn Jannink (4-4-2022)
De molen in restauratie.

NederlandsEnglishFrançaisDeutschEspanõlPortuguesePусский简体中文

Maredijkmolen / De Maredijker

1735
Wipmolen
Wipmolen
Poldermolen
Groene Maredijk 1
2334 CT Leiden
X: 93434 Y: 465360
N 52.172951 O 4.487190
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt
Toon deze molen in Google Streetview
Zuid-Holland
Leiden
Leiden
Gemeente Leiden, sectie P, nr. 3549
Molenstichting Leiden en Omstreken

De Molenstichting Leiden en Omstreken is eigenaar sinds 20 september 2016, daarvoor was dat de gemeente Leiden sinds 1970, daarvoor de toenmalige polder Maredijk. 

In restauratie (zie 'Geschiedenis')
2021: 61.238
2020: 60.128
2019: 100.221
2018: 62.501
2017: 95.701
eerdere tellerstanden ( ↓ ↑ )
  • 2016: 105.325
  • 2015: 50.000
  • 2014: 101.000
  • 2013: 65.000
  • 2012: 65.000
  • 2011: 65.000
  • 2010: 25.000
  • 2009: 35.000
  • 2008: 14.000
  • 2007: 38.576
  • 2005: 79.554
  • 2004: 24.139
  • 2003: 36.617

2020: stilstand vanwege allerlei werkzaamheden aan bovenhuis en andere zaken.

Bemalen van de polder Maredijk (resterend gedeelte), thans op vrijwillige basis

Gering; de molen staat ingebouwd en ingegroeid; vormt wél een aardig accent bij een drukbereden weg.

Philip Pijnnaken / Robert van Vuuren
06-58927644

Tijdelijk niet te bezichtigen

Fietsroute in de buurt van Maredijkmolen / De Maredijker via fietsnetwerk.nl
1030
00992
 
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

Maredijkmolen / De Maredijker

Constructie

Constructie

Ondertoren gedekt met geteerde gepotdekselde planken, op veldmuren van 0,50 m.

Bovenhuis lichtgeel geverfd, wit afgebiesd; kap gedekt met dakleer

15,00 m.
Oud-Hollands

Deze molen heeft nooit een wiekverbetering ondergaan.

Roeden etc.

Kantel uw mobiel om de tabellen helemaal te zien

Kruiwerk etc.

Zetelkruiwerk; kruihaspel
Losse Vlaamse blokvang uit drie stukken; vangbalk met haak; vangstok; kneppel

Gesloten ijzeren scheprad, Ø 3,85 m.; breed 0,24 m., buiten de molen

Bovenwiel 36 kammen
Bovenschijfloop 21 staven, steek 11,5 cm.
Onderschijfloop 18 staven
Onderwiel 53 kammen, steek 11,3 cm.
Overbrengingsverhouding 1,72 : 1

Op de borstnaald staat in rood het jaartal '1735' geverfd.

Eenvoudige windvaan met mik.

Maredijkmolen / De Maredijker

Verwijzingen

Maredijkmolen / De Maredijker

Geschiedenis

Geschiedenis

Reeds in 1556 werd de Mare(n)dijkerpolder opgericht als waterschap. Van 1748 tot 1752 was deze polder samengevoegd met de naastgelegen Kikkerpolder. Daarna bleef de polder zelfstandig, dit tot de opheffing (vanwege vrijwel totale ontpoldering) op 1 mei 1970.
De huidige wipmolen is in 1735 gebouwd en rond 1840, vanwege de aanleg van de spoorlijn Haarlem-Leiden, ongeveer 100 meter van de Haarlemmertrekvaart naar de huidige locatie verplaatst.

Na het plaatsen van de Ericsson-installatie (een elektromotor via tussenwielen werkend op scheprad of vijzel) in de late jaren ’20 heeft men vermoedelijk al snel de windkracht niet meer benut.
Let wel: de Ericsson was steeds bedoeld als hulpmiddel bij te weinig wind, maar hier - en hier niet alleen - werd de windkracht vrijwel verdrongen.
De polder heeft de molen echter altijd in maalvaardige staat onderhouden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de windkracht weer benut maar daarna, tot 1970, weer de Ericsson. Die installatie is nog regelmatig in gebruik voor bemaling van zowel de (restanten van) de Maredijker- als de Kikkerpolder.

Tot ca. 1983 werd het wiekenkruis regelmatig in een andere stand gezet maar was draaien er feitelijk niet bij; vanaf dat laatste jaar is er, nadat er nieuwe ijzeren roeden waren gestoken, weer regelmatig gedraaid en is bij voldoende wind ook het scheprad in bedrijf. Evenwel is het zo, dat de windvang uit vrijwel alle hoeken rond deze molen erg problematisch is. Malen kan deze molen alleen bij veel wind.

De molen werd in 2006 grondig onder handen genomen: binnenroede opnieuw opgehekt, buitenroede waar nodig hersteld, kruirad vervangen, lange schoren en spruit vervangen, evenals de zijbeplanking van de kast. In 2014 is ook het nodige gerepareerd aan het gevlucht.

In de zomer van 2020 is de molen stilgezet voor ingrijpend onderhoud: allereerst zijn beide roeden doorgeschoven en er is verder aan het gevlucht gewerkt. Daarna ging de molen in de steigers om het bovenhuis na te kijken en nadat diverse delen van het kleedhout waren vervangen volgde een grote verfbeurt. Begin november kon de molen weer draaien.

Minstens zo relevant is wat er nog allemaal moet gebeuren: al geruime tijd is deze molen aan het verzakken en inmiddels staat het geheel te laag ten opzichte van het boezempeil. De fundering zal deels worden vernieuwd waarna de molen in zijn geheel ook iets hoger zal komen te staan.
In april 2022 begon molenmakerij Verbij aan de ondertoren (o.a. nieuwe beplanking) en funderingsherstel. Wat dat laatste betreft: molen en molenerf worden opgehoogd zodat deze weer aan de eisen van het Hoogheemraadschap Rijnland voldoen. Een flinke ingreep, waarvoor Verbij ca. 8-10 maanden werk inschat.

Een technisch detail tot slot: alle moderniseringen bij deze molen zijn beperkt gebleven tot de ondertoren: niet alleen vanwege de al genoemde (en nog steeds aanwezige) Ericsson-installatie, maar ook door de 20ste eeuwse bronzen lagers op de wateras.
Het wiekenkruis bleef daarmee vergeleken bijna primitief: vanaf 1735 tot de dag van vandaag heeft de molen steeds een houten as gehad en (tot 1983) ook houten roeden.


Maredijkmolen / De Maredijker

Aanvullingen

Aanvullingen

Deze molen is vernoemd naar de (nu grotendeels verdwenen) polder die hij kan bemalen.

Maredijkmolen / De Maredijker

Historische foto's

Historische foto's

Eertijds naar molendatabase.nl ingezonden historische foto’s van deze molen.
Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

Maredijkmolen / De Maredijker

Actuele foto's

Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Charles Stokman (15-4-2012) | Database Nederlandse molens
© Charles Stokman (15-4-2012)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Piet Glasbergen (16-1-2020) | Database Nederlandse molens
© Piet Glasbergen (16-1-2020)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Rob Pols (12-7-2012) | Database Nederlandse molens
© Rob Pols (12-7-2012)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Frank Moerland (17-9-2017) | Database Nederlandse molens
© Frank Moerland (17-9-2017)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Frank Moerland (17-9-2017) | Database Nederlandse molens
© Frank Moerland (17-9-2017)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Frank Moerland (17-9-2017) | Database Nederlandse molens
© Frank Moerland (17-9-2017)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Piet Glasbergen (16-1-2020) | Database Nederlandse molens
© Piet Glasbergen (16-1-2020)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Frank Moerland (17-9-2017) | Database Nederlandse molens
© Frank Moerland (17-9-2017)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Frank Moerland (17-9-2017) | Database Nederlandse molens
© Frank Moerland (17-9-2017)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Frank Moerland (17-9-2017) | Database Nederlandse molens
© Frank Moerland (17-9-2017)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Frank Moerland (17-9-2017) | Database Nederlandse molens
© Frank Moerland (17-9-2017)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Frank Moerland (17-9-2017) | Database Nederlandse molens
© Frank Moerland (17-9-2017)
Maredijkmolen / De Maredijker, Leiden, Joram Wijling (26-6-2005)De Sony Ericsson elektromotor die nog in de molen ligt. | Database Nederlandse molens
© Joram Wijling (26-6-2005)
De Sony Ericsson elektromotor die nog in de molen ligt.
 

Draag zelf bij

    Tekst  
Stuur ons uw teksten over deze molen
  |   Stuur ons uw teksten over de motor in deze molen (indien van toepassing)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om teksten in te sturen.
   
    Foto's  
Stuur uw foto's van deze molen (ook eventuele motor)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om foto's in te sturen.